Wierzyliśmy, że nie powinno tak być. A przynajmniej tak nam się wydawało.
Naukowcy odkryli pewien przełącznik. To jest ukryte. Jak dotąd głównie u myszy. Włącz go, a brązowy tłuszcz zacznie się spalać. Nie tylko palić, ale i zapalać.
To nie jest klasyczna ścieżka, o której wszyscy mówią w podręcznikach. W proces zaangażowani są znani „aktorzy” – na przykład białko UCP1, którego zadaniem jest wytwarzanie ciepła z tłuszczów. Stare wiadomości. Ale zawsze był „drugi rząd”. W tle cicho szumi generator awaryjny. Wiedzieliśmy o jego istnieniu, ale po prostu nie rozumieliśmy, kto miał do niego klucze.
Na scenę wchodzą Lawrence Kazak i jego zespół z McGill University. Badali brązowy tłuszcz. Taki dobry. Taki, który spala kalorie, aby zapewnić Ci ciepło w zimnie. Biały tłuszcz magazynuje energię; brązowy go „marnuje”. Natrętny. I chociaż badacze założyli, że ciepło jest generowane tylko w jeden sposób, Kazak odkrył czynnik wywołujący drugi.
„Po raz pierwszy zidentyfikowaliśmy alternatywną ścieżkę, która jest aktywowana niezależnie od ścieżki głównej”.
Nazywa się to „cyklem odpadowej kreatyny” – jest marnotrawstwem w tym sensie, że biologicznie spala paliwo bez magazynowania czegokolwiek. Metaboliczny ślepy zaułek, który zapewnia ciepło. Albo nie?
Mechanizm jest prostszy, niż można by się spodziewać. Nadchodzi zimno. Tłuszcz ulega rozkładowi. Uwalnia się glicerol. Ta maleńka cząsteczka trafia do enzymu zwanego TNAP. A raczej do małej „kieszonki” enzymu, którą przyjemnie dla ucha nazywa się kieszonką glicerynową.
Gdy glicerol znajdzie się w kieszeni, działa jak klucz. TNAP się budzi. Przełącznik klika. Wytwarzane jest ciepło.
Brzmi to jak praca domowa z biochemii, dopóki nie zrozumiesz, co jeszcze może zrobić TNAP. Kości. Ich hartowanie. Pilnuje, żeby ci żebra nie połamały się, jeśli za dużo kichniesz.
Oto zwrot akcji, który sprawia, że te badania są naprawdę przydatne tu i teraz, a nie za kilka dekad: ten sam przełącznik, który zapewnia ciepło, może również wzmocnić Twój szkielet.
TNAP to „mięsień” odpowiedzialny za zwapnienie. Bez tego kości pozostają miękkie. Dosłownie. Ten stan nazywa się hipofosfatazją. Tytuł brzmi nieporęcznie i taki jest. Powoduje osłabienie kości, ból, złamania i deformacje. Jest to rzadkie zjawisko w większości regionów. W Quebecu i części Manitoby? Nieco częściej ze względu na specyficzne dziedziczne mutacje. Zła genetyka spotkała się z pechem.
Do tej pory badacze mieli trudności z uporaniem się z tym problemem. Enzym zawodzi, kości miękną, ludzie cierpią. Poprzednie wysiłki doprowadziły do opracowania enzymatycznej terapii zastępczej hipofosfatazji – dobrego i niezawodnego leku – ale Kazak i jego kolega Mark McKee szukają czegoś nowego. Zamiast wymieniać całą zepsutą maszynę, co by było, gdybyś po prostu wzmocnił to, co już jest?
Uważają, że glicerol – i związki, które go naśladują – mogą atakować tę kieszeń w sposób, który dostatecznie przyspiesza działanie enzymu.
Czy to lek na każdą chorobę? Nie. To jest potencjalna dźwignia. Pociągnij, a mineralizacja kości ulegnie poprawie. Nie gwarantuje to wyleczenia otyłości ani wszystkich chorób metabolicznych, chociaż otwiera drzwi do badań. Ale dla kogoś, kogo kości przypominają karton, jest to inne uczucie. Od razu. Faktycznie.
Zespół nie ogranicza się już do teoretyzowania. Mają kandydatów na leki. Dziesiątki z nich. Już przetestowany w laboratorium, gotowy na długą podróż w ramach badań klinicznych. To zmienia zasady gry.
„Wzmocnienie korzystnych efektów u pacjentów w celu przywrócenia niedoborów mineralizacji.”
To długi cytat na prosty pomysł: usuń słabe ogniwo, a cała konstrukcja stanie się silniejsza. W badaniu wzięli udział specjaliści z USA, Wielkiej Brytanii, Kanady, a nawet z Maine. Fundusze pochodziły od Kanadyjskich Instytutów Medycznych, NSERC (Kanadyjskiej Krajowej Rady ds. Nauki i Inżynierii) oraz Funduszu Badań Medycznych Quebecu.
Czy to oznacza, że brązowy tłuszcz jest teraz magikiem? Nie bądź naiwny. Biologia rzadko daje darmowe obiady. Ale ten przełącznik? Zmienia menu.
To, czego dowiadujemy się o produkcji ciepła, może ocalić to, co nas podtrzymuje. Te dwa systemy komunikują się. Być może po prostu nie słuchaliśmy wystarczająco uważnie.
